बालेन्द्र शाह प्रधानमन्त्री बन्दै, नयाँ युगको सुरुवात कि अपेक्षाको भारी ?

काठमाडौं । देशको राजनीतिक इतिहासमा आजको दिनलाई एउटा निर्णायक मोडका रूपमा हेरिएको छ। बालेन्द्र शाह आज औपचारिक रूपमा मुलुकको प्रधानमन्त्री पदमा नियुक्त हुँदैछन्। राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेल ले शीतल निवासमा आयोजना हुने विशेष समारोहबीच शाहलाई पद तथा गोपनियताको शपथ गराउने कार्यक्रम तय भएको छ।

राष्ट्रपति कार्यालयका अनुसार आज अपराह्न हुने शपथ ग्रहण समारोहका लागि सम्पूर्ण तयारी पूरा भइसकेको छ। शीतल निवासमा आयोजना हुने उक्त समारोहमा विभिन्न राजनीतिक दलका शीर्ष नेताहरू, कूटनीतिक नियोगका प्रतिनिधिहरू, नागरिक समाजका अगुवाहरू तथा उच्च सरकारी अधिकारीहरूको उपस्थिति रहनेछ। यससँगै, प्रधानमन्त्रीसँगै केही मन्त्रीहरूको पनि शपथ गराइने कार्यक्रम रहेको बुझिएको छ, जसले नयाँ सरकारको प्रारम्भिक स्वरूपलाई संकेत गर्नेछ।

यसअघि बिहानै राष्ट्रपति कार्यालयबाट संविधानको धारा ७६ (१) अनुसार शाहलाई प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त गरिएको औपचारिक घोषणा गरिनेछ। एकल बहुमतको सरकार गठन हुन लागेको यो अवस्था नेपालका लागि दुर्लभ मात्र होइन, अपेक्षाले भरिएको क्षण पनि हो। विगतका गठबन्धन राजनीतिका उतारचढावबाट थाकेको जनताले अब स्थिरता र परिणाममुखी शासनको अपेक्षा गरेका छन्।

गत फागुन २१ गते सम्पन्न प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचनमा राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीले ऐतिहासिक सफलता हासिल गर्दै १८२ सिट जितेको थियो। यो परिणामले पुराना राजनीतिक दलहरूको वर्चस्व तोड्दै नयाँ शक्ति उदाएको स्पष्ट संकेत दिएको छ। सोही सफलतापछि बिहीबार बसेको संसदीय दलको बैठकले बालेन्द्र शाहलाई सर्वसम्मत रूपमा संसदीय दलको नेता चयन गरेको थियो, जसले उनको प्रधानमन्त्री बन्ने बाटो औपचारिक रूपमा खुला गरेको हो।

निर्वाचन परिणाम आफैंमा एउटा जनआन्दोलनजस्तै देखिएको थियो। मतदाताले उम्मेदवारभन्दा बढी चिन्ह र विचारलाई प्राथमिकता दिएका थिए। यसले पुराना दलप्रतिको निराशा र नयाँ नेतृत्वप्रतिको भरोसालाई प्रष्ट रूपमा देखाएको छ। शाह स्वयं झापा क्षेत्र नं. ५ बाट ६८ हजार ३४८ मत ल्याएर विजयी भएका थिए, जुन मतान्तरले उनको लोकप्रियता र जनसमर्थनको गहिराइलाई झल्काउँछ।

यसैबीच, प्रतिनिधिसभाका ज्येष्ठ सदस्य अर्जुननरसिंह केसी ले बिहीबार नै नव निर्वाचित सांसदहरूलाई पद तथा गोपनियताको शपथ गराइसकेका छन्। यससँगै संसद् औपचारिक रूपमा सक्रिय भइसकेको छ र अब नयाँ सरकार गठनसँगै विधायी र कार्यकारी दुवै अंग पूर्ण रूपमा सञ्चालनमा आउनेछन्।

नयाँ प्रधानमन्त्री शाहका लागि चुनौतीहरू कम छैनन्। जनताले दिएको असाधारण जनादेशले उनलाई शक्तिशाली त बनाएको छ, तर त्यत्तिकै ठूलो जिम्मेवारी पनि थपेको छ। भ्रष्टाचार नियन्त्रण, सुशासनको स्थापना, आर्थिक सुधार, रोजगारी सिर्जना, र राज्य संयन्त्रको पुनर्संरचना जस्ता विषयहरू अब तत्काल सम्बोधन गर्नुपर्ने प्राथमिकतामा पर्नेछन्।

विशेषगरी युवा पुस्ताको ठूलो समर्थन पाएका शाहले उनीहरूको आशा र अपेक्षालाई कसरी सम्बोधन गर्छन् भन्ने प्रश्न अहिले सबैभन्दा महत्वपूर्ण बनेको छ। सामाजिक सञ्जालमा लोकप्रियता र जनसमर्थनलाई नीतिगत निर्णयमा रूपान्तरण गर्नु उनको नेतृत्व क्षमताको वास्तविक परीक्षा हुनेछ।

राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार, यो केवल सरकार परिवर्तन मात्र होइन, प्रणाली परिवर्तनको अवसर पनि हो। यदि शाह नेतृत्वको सरकारले पारदर्शिता, जवाफदेहिता र परिणाममुखी शासनको उदाहरण प्रस्तुत गर्न सकेमा नेपालमा राजनीतिक संस्कृतिको नयाँ अध्याय सुरु हुन सक्छ। तर, यदि अपेक्षाअनुसार परिणाम आउन सकेन भने यही जनसमर्थन निराशामा परिणत हुन पनि समय लाग्ने छैन।

आजको शपथसँगै सुरु हुने शाह नेतृत्वको कार्यकालले नेपाललाई स्थायित्व, समृद्धि र सुशासनतर्फ डोर्याउनेछ कि पुनः राजनीतिक अस्थिरताको चक्रमा फसाउनेछ भन्ने प्रश्नको उत्तर आगामी दिनहरूले दिनेछन्। अहिलेका लागि भने देश नयाँ आशा, नयाँ उत्साह र नयाँ नेतृत्वको प्रतीक्षामा उभिएको छ।